Kendinize İyi Bakın - Öz Şefkat Esenliğinizi Arttırır

25 Haziran, 2020
Öz şefkat sağlıklı yaşam stillerini teşvik eder ve psikolojik durumunuzun daha olumlu olmasını destekler.

Öz şefkat kavramını yorumlamanın pek çok farklı yolu vardır. Psikolojide, bu, kendinize daha az eleştirel yaklaşmanızı ve daha affedici olmanızı sağlama kapasitesi anlamına gelir, ki bu da durumunuza daha gerçekçi bir bakış açısı ile bakmanızı sağlar.

Öz şefkat kendinize empati ile yaklaşmak, hatalarınızı eleştirmeden ya da yargılamadan kendinize karşı nazik olmak demektir. Bu, yaptığınız ya da yapmadığınız her şeyde başarılı ya da başarısız olmak konusunda fazla endişelenmeden motivasyonunuzu korumanıza yardımcı olur.

Bundan dolayı, duygusal zeka kapsamında hem refleksif hem de besleyici bir yeteneği temsil eder. Kendinizi tanımak, kendinize dikkat etmek, ve size olan her şeyi önemsemek için bir alan açmanıza olanak tanır. Bu şekilde, bakışlarınızı kendi içinize çevirebilirsiniz.

İstediğinizi elde etmek, ve kendiniz için belirlediğiniz beklentileri karşılayabilmek her zaman mümkün değildir. Bundan dolayı, eğer kendi gerçekliğinizi kabul etmezseniz stres, hayal kırıklığı ve kendinizi eleştirmek gibi durumlardan muzdarip olabilirsiniz.

Diğer yandan, eğer bu gerçekliği basitçe insan olmanın bir parçası olarak kabul ederseniz o zaman şefkat gibi olumlu duyguları deneyimleyebilirsiniz, bu duygular da her türlü durumu aşmanıza yardımcı olur.

Parmağına konmuş kelebeğe bakan kadın.

Öz Şefkat Eksikliği

Eğer kendinize şefkat duymuyorsanız aşağıdaki şeyleri deneyimleyebilirsiniz:

  • İzolasyonunuz nedeniyle öfke ve kendiniz ile bağ kurmada zorluk.
  • Sorumsuzluk, yani kendi çektiğiniz ıstırap için başkalarını suçlamanız durumu. Hayata siyah beyaz bir şekilde baktığınızda değişme becerisine sahip olduğunuzu kabul etmek zordur. Bu değişim size bağlıdır.
  • Kibir, bir yetersizlik ve güvensizlik hissidir ve bunu ifade etmek için kullanılan hem sözlü hem de sözsüz ifade şekillerini beraberinde getirir.
  • Umutsuzluk, zamanın keyfini çıkarmayı ve gelecekte daha iyi şeylerin olacağından emin hissetmeyi zorlaştırır.
  • Hedefsizlik kayıp hissettiğinizde ve hayatta hiçbir anlam bulamadığınızda ortaya çıkan şeydir.

Öz şefkat eksikliği her deneyimden iyi bir şey almanın mümkün olduğunu hatırlamayı ve bunların gelecekte benzer bir şey yaşadığınızda size yardımcı olacağını bilmeyi zorlaştırır.

Şefkat ve Öz Şefkat

Şefkat başka bir kişinin acı çektiğine dair bir algıdan gelir. Deneyimi yargılamadan var olan açık bir tutumdan gelir. Basitçe acıyı algılamanın yanı sıra bu acıyı hafifletmek için inisiyatif kullanmak ile de ilgilidir.

Şefkat; ıstırap çeken insanlara nezaket önerebilmek ve ihtiyacı olan kim olursa olsun, bu onların hatalarına ve zayıflıklarına kendinizi de dahil etmek anlamına bile gelse, bir el uzatmak anlamına gelir.

Öz şefkat ise aynı yardım ve nezaket anlayışına sahip olmak, ancak bunu kendinize yönlendirmek anlamına gelir. Bunu daha iyi anlamanıza yardım olabilecek bazı kavramlar şunlardır:

  • Nezaket, kendinizi yetersiz, beceriksiz ya da iddiasız hissettiğinizde kendinize karşı anlayışlı ve empatik davranabilme becerisidir.
  • İnsaniyet. Bu, aynı durumda birçok diğer insanın da olduğunun farkında olup ıstırap çekerken kendinizi izole etmekten kaçınmak anlamına gelir. Hataların, kusurların ve acıların insan deneyiminin bir parçası olduğunu anlamak ile ilgilidir.
  • Dikkat. Bu, kendi deneyimlerinizi objektif bir şekilde, yargılamadan, açık şekilde gözlemleyebilmek ile ilgilidir. Bu duygularınıza dengeli bir bakış açısından bakabilmektir ve ne acıyı reddetmeli ya da bastırmalı, ne de kendinizi sadece bu acı ile tanımlamalısınız.
  • Öz şefkat psikolojik dayanıklılık ile yakından ilgilidir, ki bu da travmaları aşabilme ve bunlardan daha güçlü bir şekilde çıkabilme becerisidir. Bu sakinleşme, hatalarınızı fark etme ve onlardan bir şeyler öğrenme becerinizi arttırır.

Öz şefkat ayrıca duygusal esenlik, optimizm, yaşamdan memnun olmak, özerklik ve bilgelik ile de ilişkilidir ve anksiyete, stres ve utancın azalmasına da katkıda bulunur.

Öz Şefkatin Faydaları

Çok yüksek beklentileriniz olduğunda ve eleştirilerinizi kendi içinize yönelttiğinizde, eğer olaylar istediğiniz gibi gitmezse yaşayacağınız rahatsızlık daha büyüktür. Bunun nedeni, kendinize empoze ettiğiniz mükemmeliyetçiliğin sinir bozukluğu ve yetersizlik duygularınızı arttırmasıdır.

Öz şefkat sayesinde olaylar istediğiniz gibi gitmediğinizde kendinize nasıl davrandığınıza dair bir denge bulabilirsiniz. Bunu kendinizi dinleyerek ve suçluluk ile yargılama duygularını bir kenara bırakarak yapabilirsiniz.

Öz şefkat, size, acı çektiğinizde ya da başarısız olduğunuzu hissettiğinizde kendinizi eleştirmek yerine kendinize bakmayı öğreterek öz saygınızın ve öz empatinizin gelişmesine yardım eder.

Yeşilliklerin ortasında tek başına duran bir kadın.

Yüksek öz şefkat seviyelerine sahip insanlar problemlerine dair daha geniş bir bakış açısına sahiptir ve kendilerini daha az izole hissederler. Ayrıca anksiyete seviyelerinde bir düşüş ve problemlerine dair farkındalık seviyelerinde bir yükseliş deneyimleyebilirler.

Öz şefkat duygusal düzenleme becerisinin gelişmesi dolayısıyla negatif duygularınız ile daha iyi başa çıkmanıza olanak tanır. Pozitif duygular artar ve bir sosyal bağ ve hayattan memnuniyet duygusu hissetmenize yardımcı olur.

Bu şekilde, değişimlere adapte olmakta daha yüksek bir kabiliyetin yanı sıra net bir perspektif ve daha fazla bilişsel esneklik sahibi olmak da mümkündür.