Boadicea, Asi Kraliçe

Mart 15, 2021
Adı Savaşçı anlamına gelir. Boadicea, Romalıların Britanya Adaları'nda karşılaştığı en büyük güce liderlik etmiştir. Size cesur bir kişiliğe sahip, savaşçı bir kraliçe olan Boadicea'nın hikayesini anlatıyoruz.

Milattan sonra 61. Yıl, Britanya Adaları günümüzde Watling Caddesi olarak bulunan bir noktada, Roma İmparatorluğu tarafından Galler’i adanın geri kalanıyla birleştirmek için inşa edilen harika yoldur. Uzun kızıl saçlı ve güçlü bir bedene sahip, uzun boylu bir kadın olan Boadicea, belki  de kızları tarafından verilen ölümcül zehri yutarak, hayatını kaybeder. Tacitus bize en eski  ve büyük trajedilerden birinin son noktasını böyle anlatır.

Ana dilinde ismi Boudica olan bu kadın Iceni Keltleri Boadicea’nın efsanevi savaşçı kraliçesinden başkası değildir. Vercingétorix’in Galya’da yaptığı gibi, Roma istilasına karşı asi İngiliz kabilelerini aynı komuta altında birleştirdiği için hatırlanan Vercingétorix, Viriato, Hannibal, Arminius, Spartacus veya Boadicea (Boudica) şimdiden Romalılara karşı savaşan büyük savaşçılar listesine girme hakkını kazanmıştır. Onun dillere destan olan hikayesi düşmanlarının bizlere anlattığı hikayelerle sık sık karıştırılır.

Roma, genişleyen bir İmparatorluk

Julius Caesar’ın ünlü Galya fethinden sonra, Roma Cumhuriyeti, lejyonerlerini istihdam etmek ve generallerinin hırslarını yerine getirmek için fethedilecek yeni topraklar aramaktaydı. Efsanevi general, belki de büyük Kelt rahiplerinin geldiği topraklar olan Britanya Adaları’nın işgalini planlamıştı. Ancak, kaçınılmaz fetih için başlangıç ​​silahı İmparator Caligula’nın elinden gelmişti.

Shakespeare Cymbelline adlı eserini,bize, bu ilk savaş yıllarının geçtiği zamanlarda bırakmıştı. Daha sonrasında İmparator Claudius da seferlerine devam edecekti. Bu zamanlarda bazı kabileler Roma’nın korumasına katılırken, Caradawc gibi bazı liderler az ya da çok muzaffer isyanlar gerçekleştirecektir. Bu zamanlarda fatihler, şimdi Londra olan Lodinium’u Thames kıyılarına kurmuşlardı.

Ormandaki gerillalar her zaman az da olsa önemli zaferler elde etmektedir: zarlar artık atılmıştır.

Boadicea, Dul Kraliçe

Latinlerin müttefiki olan krallardan biri Iceni’nin Prasugatos’u olacaktır. İmparator Nero’nun koruması ve desteği karşılığında, bu hükümdar kızlarının ölümünden sonra unvanını ve topraklarını devralmaya söz vermiştir. Ölüme adım adım yaklaştığı son zamanları hakkında pek bir bilgi yoktur ancak çatışmayı tetikleyenin kendisi olduğu bilinmektedir. Roma hukuku kadın miras hakkı tanımıyordu, bu yüzden onlar için kralın meşru mirasçıları yoktu.

İmparatorluğun insan haklarını istismar etmesinin belki de zorlanmadan gerçekleştirilmesi bekleniyordu ancak tarih Prasugatos’un karısından zorluklara boyun eğmemesini istemekteydi. O an dul bir kadın olarak Roma halkının geleneklerine karşı çıkarak haklarını talep eden Boadicea’nın ilk ayak seslerini duymaya başladık. Kraliçenin direnişi generaller tarafından kırbaçlanma, kızlarını taciz etme ve teğmenlerinin ölümüyle ödenmekteydi. Bu arada sözde Romalı müttefikler toprakları ele geçirip yerel geleneklere saldırır.

İsyanın fitili ateşlenir, Boudica çatışmadan çekinmez: vazgeçmek onun için bir seçenek değildir.

Boadicea, Viriato, Aníbal, Arminio, Espartaco veya Vercingétorix ile birlikte Roma için savaşan büyük liderlerin arasına girme hakkını kazanmış oldu.

Boudican isyanı

Adı veya belki de günümüzde ona verilen takma isimin anlamı Zafer’dir. Savaş arabasına binerek, uğradığı aşağılanmalardan beslenerek halkına rehberlik etmek için yola çıkmıştır. Birkaç kabilenin ve diğer birçok savaşçının kendisine katılmasını sağlayarak, Romalıların adalarda karşılaşması gereken en büyük gücü yönetmekteydi. Elbette bugün Londra’da anısına yapılan heykelde olduğu gibi arabasının üstünde, rüzgarda uçuşan kızıl saçları ve savaş resimleri, düşmanları üzerinde uyandırdığı korkunç bir imajı yaratmaktadır.

Günümüzde şeklini alan Romanizasyon, Boadicea’nın askerleriyle Londinium’u ve adanın güneyindeki diğer şehirleri istila edip yağmalanmış halidir. Roma tarihçileri, Akdenizli askerlerde olduğu gibi kesinlikle hiçbir merhamete izin verilmediğini garanti ediyordu. Tekerrür etmesi zor bir başarıya imza attı. Hispanik kökenli güçlü bir lideri yenmişti.

Elde ettiği zaferler ona hayranlık duyanların sayısını artırmaktadır. Ancak neredeyse bir yıllık gerilla savaşının ardından Romalı General Suetonius tepkisini göstermeyi başardı.

Boadicea heykel

Boadicea’nın hazin sonu

Dar taşlı bir vadide, çok daha büyük donanım teçhizatına ve disiplinine sahip Romalılar, büyük bir güç eşitsizliği karşılaşan Britanyalılar ile son bir büyük savaş gerçekleşecekti.  Roma ordusu Britanya ordusunun neredeyse beşte birine denk geliyordu. Roma oluşumunu kıramama kargaşa içinde kaçan Keltlerin umutlarını kısa süre sonra sona erdirir. Roma ve müttefiklerinin her birinden en az yüz isyancı hayatını kaybetmiştir. Sonuçları ağır olan bir savaş olmuştur.

Kaçınılmaz sonla karşı karşıya kalan Boadicea, canlı yakalanırsa ne olacağının farkında olarak ölümü bir kez daha esarete tercih etti. Suetonius mağlup kraliçenin yüzünü asla gösteremez. Bu sayede Britanya bir daha asla onun gibi bir savaşçı bir lidere sahip olmayacaktır. İhanet, aşağılama ve intikam dolu bir hayat böylece sona erer.

Boadicea ile birlikte savaşan birçok kadın vardır ve Kelt ordularının birçoğunun bir parçası olamasalar da, yaşamları, toprakları ve özgürlükleri için savaşmış oldular.

  • Manuel Velasco (2005) Breve historia de los celtas
  • Tácito (cf. 115-117) Anales
  • Vanesa Collingridge (2006) Boudica: The Life and Legends of Britain’s Warrior Queen