Steven Pinker: Evrimsel Psikolojinin Babası

Nisan 6, 2020
Steven Pinker psikoloji ve dilbilim alanında büyük katkıları olan çok yönlü bir figürdür. Bu sayede evrimsel psikolojinin babası olarak anılmaya başlanmıştır.

1954 yılında Montreal’de dünyaya gelen Steven Pinker evrimsel psikolojinin babası olarak anılmaktadır. Aynı zamanda önemli bir bilim insanı, dilbilimci ve yazardır.

Çocuklarda dil gelişimi ve algı üzerine yürütülen çalışmalarda ciddi katkıları olmuştur. Tüm bu başarılarından dolayı, bugünkü yazımızda sizlere Steven Pinker’ın hayatından ve en ilginç kitaplarının bazılarından söz edeceğiz.

Steven Pinker ve algı çalışmaları

Steven Pinker’ın Yaşamı

Steven Pinker Yahudi bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Babası avukat, annesi ise bir lisede rehber öğretmen ve müdür yardımcısıydı. Ablası çocuk psikologu ve gazeteci, abisi de politik analistti.

Pinker 1979 yılında Harvard Üniversitesinden Deneysel Psikoloji doktora derecesini kazandı. Bu üniversitede araştırmacı olarak çalışmaya başladı ve Stanford Üniversitesi ve Massachusetts Teknoloji Enstitüsünde profesör olarak görev aldı.

Aşk hayatından söz edecek olursak; üç kez evlendi. İlk olarak klinik psikolog Nancy Etcoff ile evlendi. Sonrasında bilişsel psikolog Illavenin Subbiah ile dünya evine girdi. Şu anda da felsefe profesörü Rebecca Goldstein ile evliliğini sürdürüyor.

Steven Pinker 1994 ve 1999 yılları arasında Bilişsel Sinirbilimi Merkezinde yardımcı direktör olarak görev aldı. Şu anda Harvard Üniversitesinde profesör olarak profesyonel hayatına devam ediyor, araştırmalarına ve yazılarına burada devam ediyor. Bunun yanı sıra bilim ve beşeri bilimler ile ilgili tartışma ve konferanslara da katılım gösteriyor.

“Hayatta hiçbir şey bilinçli olunan her anın kıymetli bir armağan olduğunun farkına varmaktan daha çok anlam ifade edemez.”

– Steven Pinker

Katkıları ve Yayınları

Steven Pinker profesyonel kariyerinin başında oğlunun üzerinde çalışarak dil öğrenimi ve gelişimine odaklandı. Chomsky’nin dilin formal, evrensel ve doğuştan bir mekanizma olduğuna dair teorisini, pragmatik ya da semantik olmadığını desteklemek istemiştir.

Pinker dilin doğuştan gelen bir şey olduğuna dair Chomsky ile hemfikir olsa da, bunun kelimeleri ezberlemek ve gramer kurallarının nasıl kullanılacağını öğrenmek gibi bilişsel süreçlerle de ilgisi olduğunu düşünmektedir.

Dil İçgüdüsü: Zihin Dili Nasıl Meydana Getirir kitabı en başarılı işlerinden biridir. Fakat bahsi geçmesi gereken kitaplarından biri de Kelimeler ve Kurallar: Dilin Bileşenleri kitabıdır.

Steven Pinker dilbilime olan ilgisinin yanı sıra, insan davranışlarını da araştırmaktadır. Hatta en meşhur kitaplarından biri Doğamızın İyilik Melekleri: Şiddet Neden Azaldı? kitabıdır. İnsan zihnine dair teorilere de odaklanan Pinker’ın en önemli iki kitabı, Zihin Nasıl Çalışır ve Boş Sayfa adlı kitaplarıdır.

Tabii hepsi bu kadar değil. Pinker dil ve zihin üzerine pek çok makale de yazmıştır. Bunlardan en önemlileri “Dilin Kuralları”, “Bilişsel Nişe Bir Uyum Olarak Dil” ve “Peki Zihin Nasıl Çalışır?” isimli makalelerdir. Bunların üçü de oldukça etkileyici ve okunması gereken makalelerdir.

Steven Pinker: Etkileyici Bir İnsan

Pinker’ın yapıp da gündemde yeterince yer edinmeyen bir şey olması mümkün değil. 2004 yılında Time dergisi onu “Dünyanın En Etkili 100 Kişisi” listesine ekledi. Prospect ve Foreign Policy dergileri de 2005 yılında “Dünyanın En Entelektüel 100 İnsanı” listelerinde Pinker’a yer verdiler.

Bunun yanı sıra, çeşitli üniversitelerden aldığı dokuz fahri doktoradan da söz etmeden geçmeyelim. Ayrıca, Amerikan Miras Sözlüğü Kullanım Paneli’nin başkanlığını yürütüyor ve The New York Times, Time ve Atlantik gibi tanınmış gazetelere yazılar yazıyor.

“Hiçbir dilin doğuştan gelmediği aşikar. Herhangi bir ırktan bir çocuğu, herhangi bir kültürle buluşturduğunuzda, çocuğun bu kültüre ait dili hızlıca öğrendiğini göreceksiniz. Bundan dolayı, dilin genlerle bir ilişkisi yok. Tabii dili öğrenme yetisi genlerle ilgili olabilir.”

– Steven Pinker

Özetle, Steven Pinker insan zihni, dil ve davranış üzerine çalışan bir araştırmacıdır. Oldukça güncel ve olağanüstü makaleler kaleme almaktadır. Eğer ilginizi çektiyse işlerinden bazılarını okumanızı öneririz!

  • Díaz Gómez, José Luis. (2015). La naturaleza de la lengua. Salud mental38(1), 5-14. Recuperado en 29 de julio de 2019, de http://www.scielo.org.mx/scielo.php?script=sci_arttext&pid=S0185-33252015000100002&lng=es&tlng=es.
  • EGUREN, LUIS. (2014). LA GRAMÁTICA UNIVERSAL EN EL PROGRAMA MINIMISTA. RLA. Revista de lingüística teórica y aplicada52(1), 35-58. https://dx.doi.org/10.4067/S0718-48832014000100003
  • Pardo, H. G. (2004). Reseña de” La tabla rasa: la negación moderna de la naturaleza humana” de Steven Pinker. Psicothema16(3), 526-528.