Duygusal Butonlar İlişkilerinizi Nasıl Etkiler

Şubat 9, 2020
Kendinizi kaç kere negatif bir yoruma çok güçlü bir şekilde tepki verirken buluyorsunuz? Duygusal butonlarınızın neler olduğunu ve bunlara basılmasının sonuçlarını öğrenmek son zamanlarda yapılmış bir araştırmanın konusudur.

Bugün çoğu insanın paylaştığı ortak noktalar hakkında konuşacağız. Bu “duygusal butonlar” hayatınızın birçok noktasını etkileyecektir. Ancak, bu butonlar başkaları ile olan etkileşimlerinizde çok fazla probleme de sebep olabilirler. Sizi tercih edeceğinizden biraz daha agresif biri haline getirebilirler. Bazı durumlarda öfke ile patlamanıza bile sebep olabilirler.

Bu duygusal butonlar bazı insanlar için problematiktir. Bu butonların farkında olmak ve onları yönetebilmek reddedildiğinizi hissettiğiniz durumlarda kontrol sahibi olmanızı garantilemenin iyi bir yoludur. Bu strateji bu red gerçek de olsa hayali de olsa size yardımcı olabilir.

Eleştirel sözlere karşı çok hassas olan ve başkalarının fikirlerine çok güçlü şekillerde tepki veren insanlarda hassas duygusal butonlar vardır. Psikolojik uzmanlar bu özelliğe sahip olan insanları “reddedilmeye duyarlı insanlar” olarak adlandırırlar. Bu insanlar başkalarının onları sevmeyeceğini veya onları reddedeceğini beklemektedir.

Long Island Üniversitesinde yapılan bir çalışma bu insanların kişiler-arası iletişime geçtiklerinde ortaya çıkabilecek olan en olası sonucun reddedilmek olduğundan emin olduklarını göstermiştir. Bundan dolayı bu kişiler başkalarından gelebilecek ve reddedilmelerine işaret edebilecek herhangi bir sinyale özellikle dikkat ederler, ki bu sinyaller de her an gerçekleşebilir.

Elleri yüzünde ağlayan, bir yandan da kendini teselli etmeye çalışan bir kadın.

Duygusal Butonlara Basmak

Bu insanların duygusal butonlarına isteyerek veya istemsiz olarak basmak neredeyse hemen ortaya çıkan çaresiz ve uyumsuz tepkiler ile cevaplanır. Bu insanlar kaçınmacı davranışlar gösterebilir, algıladıkları saldırganlığa karşı misilleme yapabilir ya da genel ve kasıtlı bir duygusal mesafe oluşturabilirler.

Eğer zaman ilerledikçe bu kişiler bu duygusal butonların kontrolünü ellerine almazlarsa sosyal ilişkilerden tümüyle kaçınmaya başlayabilirler. Bu, bu ilişkilere ihtiyaç duyduklarını hissettiklerinde bile gerçekleşebilir. Bu, bir kısır döngü yaratan bir “çözülemeyen gerginlik”tir. Olacağından korktukları şey, onun için gereken şartları yarattıkları için gerçekleşir.

Bu insanlar irrasyonel bir reddedilme korkusu dolayısıyla diğer insanlarla etkileşime girmekten korkarlar. Aynı şekilde, diğer insanlar da abartılı tepkiler verdiklerinden dolayı onlardan kaçınırlar.

Döngüyü Kırmak

Eğer bazı kişisel özellikleri değiştirebilirseniz bu reddedilme korkusu ve karşılıklı kaçınma dinamiğini yok edebilirsiniz. Kevin Meehan’ın araştırma takımının çalışmalarında analiz etmeye çalıştıkları şey de budur: dinamiği nasıl değiştiririz ve döngüyü nasıl kırarız.

Gönüllüler cep telefonlarında kullanabilecekleri bir uygulama sunulan 228 lisans öğrencisinden oluşmaktaydı. Hedef bu öğrencilerin gün boyunca hissettikleri duyguları nitelemek amacı ile bu uygulamayı kullanmalarıydı. Ayrıca uygulamayı çevrelerinde olan diğer olayları kaydetmek için de kullanabiliyorlardı.

Ekip bu uygulama ile toplanan verileri kullanarak temel bir plan oluşturarak çalışmayı devam ettirmesi için öğrencilerden birini seçti. Bu gönüllü reddedilme hassasiyeti açısından yüksek puanlar almıştı. Takım bu öğrencinin verilerini değerlendirdi.

Öznenin gösterdiği yüksek hassasiyet seviyesi bir bilişsel yanlılık oluşmasına sebep olmuş gibi görünmekteydi. Bu yanlılık öğrencinin etkileşime girdiği dominant insanlara karşı oluşmuş durumdaydı. Bu, öğrencinin bu kişilere karşı düşmanca davranmasına da sebep oldu.

Bu durum öğrencinin duygusal butonlarına basılmasına verdiği abartılı tepkileri yönetebilmek için bazı önlemler almasına neden oldu. İlk analiz gösterdi ki bu öğrencinin kendisine yakın insanlara karşı daha az iddialı ve daha sıcak bir tutum takınması yabancılarla olduğundan çok daha kolay gerçekleşiyordu.

Parmakla gösterildiği için kötü hisseden bir kadın.

Harika Bir Başlangıç Noktası

Bu çalışma aynı zamanda yüksek derecede hassas insanların davranışları ve duyguları açısından yeni ve ilginç gelişmeler de öngörür. Yeni çalışmalar terapistlere gerçek problemlere uygulayabilecekleri ilgili ve kullanışlı bilgiler sağlamaya devam etmektedir.

Bu çalışmanın en önemli kısmı belki de birçok durumda asıl problemin kendi duygusal butonlarımız olmasıdır, çünkü en çok korktuğumuz durumları bu duygusal butonlar yaratırlar.

  • Meehan, Kevin B; Cain, Nicole M; Roche, Michael J; Clarkin, John F; De Panfilis, Chiara (2018) Rejection Sensitivity and Self-Regulation of Daily Interpersonal Events. Journal of Contemporary Psychotherapy. 126. 109-115. 10.1016/j.paid.2018.01.029.
  • Jill Lobbestael, Arnoud Arntz & Reinout W. Wiers (2008) How to push someone’s buttons: A comparison of four anger-induction methods, Cognition and Emotion, 22:2, 353-373, DOI: 10.1080/02699930701438285
  • Krauss Whitbourne, Susan (2019) Are Your Emotional Hot Buttons Affecting Your Relationships? A new study shows how being overly sensitive impacts your closest ties. Psychology Today