Sabah Hüznü: Neden Böyle Şeyler Olur?

Mart 2, 2021
Sabah hüznü, sağlıksız alışkanlıkların veya yetersiz dinlenmenin bir sonucu olabilir. Bununla birlikte, bir duygudurum bozukluğunun da işareti olabilir. Peki aradaki farkı nasıl anlayacaksınız?

Çoğu insan, günün herhangi bir saatinden daha fazla, sabah kalktığında ilk iş olarak üzüntü yaşadığını söyler. Bazen bu duygu özellikle şiddetli olabilir ve hatta majör depresyonun bir işareti olabilir. Bu tarz bir ortamda, gün ilerledikçe, kişi kendini daha iyi hissetmeye başlayacaktır. Örneğin sabah hüznü yaşayan insanlar, akşam vakti veya geceleri herhangi bir üzüntü bile hissetmeyebilirler.

Bu sabah hüznü aynı zamanda “sabah depresyonu” veya “günlük ruh hali değişimi” olarak da anılır. Bu, oldukça spesifik bir durumdur. Bu nedenle, bu problem, diğer depresyon türlerinden farklıdır. Temel özelliği, yalnızca günün ilk birkaç saatinde ortaya çıkmasıdır.

Bazı durumlarda, sabah hüznü doğrudan depresyonla ilgili değil, başka nedenlerin bir sonucudur. Aynı zamanda, diğer durumlarda, sadece sabahları geçici bir üzüntü hissi değil, daha şiddetli bir bozukluğun parçası olabilir.

Sıkıntıları aşmak

Neden sabah hüznü?

Bilimin tespit ettiğine göre, sabah hüznü temelde şu üç faktörden en az birine bağlıdır: depresyon, yetersiz uyku ve alkollü içecek tüketimi.

İlki ile ilgili olarak, sabah hüznü veya sabah depresyonu, kişi uyandıktan hemen sonra günün başlangıcında depresyon belirtilerinin daha güçlü olduğu zamandır. İlgisiz, motivasyonsuz ve duygusal olarak boş hissedebilirler ve bu duygular kaybolmaz. Ancak gün geçtikçe bu semptomlar tamamen ortadan kalkmasa da daha az yoğun hale gelebilir.

Sabah hüznünü hissetmenizin bir başka nedeni de kötü bir gece uykusudur. Biraz uyumuş olabilirsiniz, ancak gecenin geri kalanında uykusuz kalmış olmak, bir önceki günün stresinden kurtulmanıza yardımcı olmak için yeterli değildir. Yatak odanız iyi bir gece uykusu için ideal olmayabilir veya düzgün uyumanıza izin vermeyen bir sağlık sorununuz olabilir. Durum ne olursa olsun, büyük olasılıkla sabah kendinizi çok kötü hissedeceksiniz.

Son olarak, bu üzüntü hissi, uyumadan önceki akşam alkol içtiğinizde de ortaya çıkabilir. İlk olarak alkolün üzerinizde sakinleştirici etkisi olacak, ancak daha sonra uyku döngünüzü etkileyerek gece boyunca uykunuz kesintiye uğrayacaktır. Öte yandan alkol sinir sistemini de olumsuz etkiler ve bu etkileri ertesi sabah hissedersiniz.

Sabah depresyonu

Sabah hüznünün tüm farklı nedenleri arasında en karmaşık olanı depresyondan kaynaklandığı zamandır. Bu, profesyonel dikkat gerektiren bir durumdur çünkü bir bozukluğun işareti veya bir hastalığın başlangıcı olabilir. Sabah depresyonunun başlıca belirtileri şunlardır:

  • Nefes almada veya yataktan kalkmada güçlük. Göz kapaklarınız ağırlaşabilir ve vücudunuz hareket edemeyebilir.
  • Geceleri uyumakta problem yaşamak ya da gece birkaç kez uyanmak. Bu, vücudunuzun geceleri daha fazla kortizol ürettiğinin bir işareti olabilir, bu da daha fazla gece kaygısı ve dinlenmede zorluk anlamına gelir.
  • Hipersomnia. Bazı insanlar, görünürde bir sebep olmaksızın normalden daha fazla uyumaya ihtiyaç duyar. Her zaman böyle olmasa da, bu bir depresyon belirtisi olabilir.
  • Düzensiz beslenme alışkanlıkları. Özellikle geceleri çok fazla veya çok az yemek, ruh halinizin olması gerektiği gibi olmadığının bir işareti olabilir.
  • Konsantrasyon eksikliği. Günlük görevlerinize konsantre olmanızı zor bulabilir ve aynı anda çok fazla şey yapmaya çalışabilirsiniz veya belki de başladığınız şeyi, hatta basit görevleri bile bitirmekte zorlanıyorsunuz.
  • Sinirlilik veya sinirli hissetme. Bu duygular sabahları daha yoğundur ancak daha az yoğun olsalar da tüm gün sürebilirler.
  • Normalde yapmaktan hoşlandığınız şeylere karşı ilgi kaybı ve boşluk hissi.
Sabah hüznü neden olur?

Ne yapabilirsiniz?

Bu sabah hüznü hissi çok yoğun veya sıksa bir doktora görünmeye değer olabilir. Depresyondan muzdarip her beş kişiden birinde bir tür uyku bozukluğu da var. Ayrıca dinlenmenizi etkileyen başka bir sağlık durumu hakkında bilgi edinebilirsiniz.

Gece çalışmak, özellikle çok fazla stres içeriyorsa, sabah üzüntülerine de neden olabilir. Bu koşullarda, bedeninizi ve zihninizi aşırı yüklüyor olabilirsiniz ve sonuç, sabahları üzüntü olarak tezahür edebilecek bir dengesizliktir.

Bir şey sizi endişelendiriyorsa veya sürekli olarak ilgisizlik ve umutsuzluk duyguları yaşıyorsanız, psikolojik yardıma ihtiyacınız olabilir. Ne kadar erken yardım ararsanız o kadar iyi. Bu önerilerin dışında, her gün aynı saatte yatmak ve uyanmak gibi iyi uyku alışkanlıkları edinmek de iyidir. Bu iyi alışkanlıklar, yeterince dinlenmenize de yardımcı olabilir.

Salguero Noguera, J. M., & Iruarrizaga Díez, I. (2006). Relaciones entre inteligencia emocional percibida y emocionalidad negativa: ansiedad, ira y tristeza/depresión. Ansiedad estrés, 207-221.