Medusa ve Perseus Miti: Korkuya ve Sanata Dair

01 Haziran, 2020
Medusa ve Perseus miti pek çok ilginç sembolü barındırıyor. Medusa feminen güç tarafından ele geçirilmiş bir kadını sembolize ederken, Perseus korkularını bir aynaya yansıtarak onları aşan bir kişiyi temsil ediyor.
 

Bazılarına göre  Medusa ve Perseus miti korkuya ve kendinizi sanat aracılığıyla kurtarmanızın nasıl mümkün olduğuna dair bir metafordur. Diğerlerine göre ise mağdur edilmiş bir kadının bir canavara dönüştüğü feminen bir miti yansıtır. Bu canavar imajı, karşısında duran herkesi dehşete düşürür ve onları allak bullak eder.

Medusa ve Perseus mitinin pek çok farklı versiyonu bulunmaktadır. Fakat en klasik olanları ikisinin de trajik bir geçmişi olduğunu öne sürer. Medusa, Forkis ve Keto’nun çocukları olan Gorgon kardeşlerden biridir. Üç kardeşten en güzeli ve içlerinden tek ölümlü olanı Medusa’dır. Güzelliği hem Tanrılarda hem de ölümlülerde hayranlık uyandırır.

Kimilerinin söylediğine göre Poseidon’u cazibesiyle öyle bir büyüler ki, Poseidon ona Athena Tapınağında bir mermerin üstünde tecavüz eder. Athena böylesi bir saygısızlığı hoşgörüyle karşılayamaz ve Medusa’yı kardeşleri gibi korkunç bir yaratığa dönüştürmeye karar verir. Ellerini metale, dişlerini ise keskin ve zehirli yılan dişlerine döndürür. Medusa’nın güzel saçları aniden yılanlara dönüşür.

Ayrıca gözlerinden korkunç bir ışık yayılmasını sağlar. Bu olayın sonrasında Medusa’nın gözlerine bakan herkes taşa dönüşür. Son olarak, Medusa kendini ölümlülerin dünyasında teşhir eder. Hamile kalır. Bu andan itibaren, en çok korkulan yaratıklardan biri haline gelir.

Medusa ve Perseus
 

Perseus’un Kökeni

Medusa ve Perseus mitinde söz edildiğine göre, bir kehanet sonucu Argos kralı, kendinin kızının oğlu tarafından öldürüleceğini öğrenir. Bu kehanetin gerçekleşmesini önlemek adına Argos kralı kızı Danae’yi yeraltında bulunan, hava geçirmeyen bronzdan bir odaya yerleştirir. Fakat Zeus Argos kralının kızına aşıktır. Altın yağmuru olup odaya sızarak kızı hamile bırakır.

Daha sonrasında Perseus dünyaya gelir. Ağlamasıyla Argos kralı olan biteni anlar. Kral daha sonra Danae ve Perseus’u ahşap bir sandığa koyarak onları denize atar. İkisi kurtularak bir adaya çıkarlar. Perseus büyür ve bu yakışıklı genç annesiyle kalmak ister. Daha sonrasında Perseus ondan korunmak için Medusa’yı öldüreceğine söz verir.

Medusa’ya uzun zamandır kızgın olan Athena ve de Hermes, Perseus’a yardım etmeyi teklif ederler. Onu Graeaelerin yanına götürürler. Bunlar kahin mertebesinde, yalnızca tek göz ve tek dişe sahip, Medusa’nın akrabası üç yaşlıdır. Onlar fark etmeden Perseus gözlerini ve dişlerini alıverir. Onları yalnızca su perilerinin nerede olduklarını söylerlerse geri vereceğini iletir.

Perseus’un Güçleri

Medusa ve Perseus mitine göre, cesur genç adam su perilerine ulaşır. Periler ona kanatlı sandallar verir ve Perseus bunlarla uçabilmektedir. Ayrıca ona Hades’in köpek derisinden yapılma miğferini de verirler. Bunu taşıyan kimseler görünmez olurlar. Son olarak da ona bir heybe verirler. Hermes de ona keskin bir orak ve parlak bir kalkan vermiştir.

 

Perseus silahlı bir şekilde Gorgonların yanına gitmeye hazırdır. Yolda pek çok taştan heykelle karşılaşır. İlginç bir şekilde bunlar bölgeyi ziyaret eden ve Medusa’nın gözlerine bakan kişilerdir. Perseus dikkatli olması gerektiğinin farkındadır ve bundan ötürü doğru anı beklemeye karar verir.

Gorgonlar uykuya daldığında Perseus parlak kalkanını Medusa’nın yüzünün yansımasının görüleceği stratejik bir noktaya yerleştirir. Bu sayede onun yüzüne bakmaktan sakınabilecektir. Medusa ortaya çıktığında Perseus orağını alır ve tek hamlede kafasını vücudundan ayırır. Medusa’nın vücudundan Pegasus ve dev Hrisaor çıkar. Bunlar Medusa’nın gebe olduğu çocuklardır.

Elinde Medusa kafası olan Perseus heykeli

Medusa ve Perseus Miti: Güzel Bir Hikaye

Medusa ve Perseus mitine göre genç kahraman o günden sonra düşmanlarını alt etmek için Medusa’nın kellesini kullanır. Her şeye rağmen, Medusa’nın gözleri gücünü yitirmemiştir. Kelleyi heybesine koyar ve bu sayede yaratıklarla ve düşmanlarıyla yüzleşebilir. Onu gören kişinin taşa dönmesi için Medusa’nın kellesini çıkarması yetmektedir.

Bu mitin sembolik olarak sanatla ilgisi olduğu söylenir. Perseus’un kalkanı dolaylı yoldan korkuyla yüzleşmenin bir yolu olarak karşımıza çıkar. Esasında sanatın yaptığı da budur; yansıtmak. Kalkan korkunun gözlerinin içine bakmamızı sağlarken aynı zamanda bizi taşa dönüşmekten kurtarır.

 

Benzer şekilde, Medusa’nın kellesi Perseus’un asli silahlarından biri haline gelmiştir. Bu da bir sembol olarak okunabilir. Sanat sayesinde şeytanlar ve içimizdeki düşmanlarla yüzleşebiliriz. Medusa’nın kellesi bir iş, sonuç, yaratım ürünüdür.

Hoys, A. M. V. (2004). La Gorgona Medusa¿ Un posible mito tartésico?. Huelva arqueológica, (20), 195-214.