Sonradan Karmaşıklaşan Üç Basit Şey

11 Ekim, 2020
İnsanlığın çözmesi gereken bazı ciddi sorunları var, ancak çoğu insan bazı sonradan kurgulanmış zorlukları çözmek için gereğinden çok daha fazla zaman harcıyor. Bunlar bazen aniden gereksiz yere karmaşık hale gelen sayısız basit şey kaynaklı ortaya çıkan sorunlar oluyor. Aşağıda bu konuyu analiz edeceğiz.

Son derece karmaşık meselelerin basitleştiği ve basit şeylerin karmaşık hale geldiği, çelişkili zamanlarda yaşıyoruz. Modern çağ diye adlandırdığımız bu günlerde, dünyanın bambaşka yerlerinden bile birkaç saniye içinde bir başkasıyla bağlantı kurmak nispeten kolay hale gelmişken, sonradan karmaşıklaşan hayata bir örnek olarak, bir komşuya merhaba demek bile büyük bir başarı halini aldı.

Tüketimci kafa yapısı, büyük ölçüde, basit şeylere hile eklememize neden olan önemli bir faktör oldu. Modernitenin yararlanmamız gereken fantastik ilerlemeleri hayatımıza sokması gibi, geçmişin de bize kazandırmış olduğu bazı önemli değerlerin hala işe yarıyor olması da mümkün. Bu yazımızda, sonradan karmaşık hale gelmiş olan gelen üç basit şeyden bahsedeceğiz.

“İçinde daha ciddi bir biçimde yaşamaya başlayan adam, dışında daha basit yaşamaya başlar.”

– Ernest Hemingway

Sonradan karmaşıklaşan şeyler

1. Sonradan karmaşıklaşan çok basit şeylerden biri: yemek

Yemek yemek isteğe bağlı bir eylem değil, çünkü, en basit tabiriyle, yemezsek ölürüz. Ancak, sadece birkaç yıl öncesine kadar yemek, hayatın basit yönlerinin sadece bir parçasıydı. Yemek alışkanlıklarının arkasında öyle büyük bir gizem de yoktu. İnsanlar, ellerinde mevcut olanı yerken, daha fazla besin içeren ve daha lezzetli olanlara öncelik vermeye çalışıyorlardı.

Ancak günümüzde yemek konusu daha da karmaşık hale gelen bir şey oldu. Günümüzde hemen hemen tüm yiyecekler bize bir miktar da olsa zarar vermekte ve bazı insanlar için diyet konusu çok karmaşık hale gelmiş durumda. Laktozsuz süt, kafeinsiz kahve, şekersiz, tuzsuz, unsuz, glütensiz, etsiz, yağsız; çok fazla yemeyin, ama çok da az tüketmeyin… Bunu bununla birleştirmeyin… Gibi pek çok şey…

Aslında bu konuda izlenecek yol çok daha basit olabilir. Bir tarafıyla, basitçe, aşırı yememek iyi bir fikir. Bu, Stoacılar zamanından beri var olan ve değişmeyen yaygın bir bilgi. Öte yandan, ne kadar az işlenmiş yiyecek yerseniz sizin için o kadar iyi olacaktır.

Sizin için tehdit olabilecek şeyleri yeme alışkanlığından tabii ki uzak durmalısınız, ancak, aynı zamanda yemek konusunun aşırı uçları olan bir ritüel haline gelmesine de gerek yok. Aslında konu bu kadar basit.

2. Giyinme alışkanlıkları: tüketici kafa yapısının kör biçimde desteklenmesi

Tüketim dünyası alışkanlıkları, absürt seviyelere ulaştı. Kuşkusuz birçok insan büyükanne ve büyükbabalarının sadece ara sıra yeni kıyafetler aldığını çok iyi hatırlıyordur. Aldıkları ürünler o kadar kaliteliydi ki, insanlar bu eşyaları kardeşlerine ya da babadan oğula aktarabiliyordu.

İnsanların aradığı şey, soğuksa onları yeterince ısıtacak ya da sıcaksa serin hissetmelerini sağlayacak giysilerdi. Günlük giyinme kriterleri kullanışlılık ve rahatlıktı. Bu nedenle insanlar, o dönemde, dayanıklı, iyi yapılmış ve uygun malzemeden giysiler satın alırlardı.

Kıyafetlerin her zaman estetikle bir ilgisi vardı. Ancak atalarımız, kıyafetlerine bu ilgiyi sadece özel günlerde veya anlarda gösterdiler. Bu güzel kıyafetleri, işlerinin olmadığı günlerde veya özel, dini vb. kutlamalar ve törenler için herkesin Pazar günlerinde giymesi gibi durumlar daha yaygındı.

Bu tarz bir hayatı sürdürmek, günümüz dünyasında, özellikle başkalarının görüşlerine aşırı derecede odaklanan veya insanları memnun etmek için yaşayan insanlar için oldukça zor. Değişen trendler, giysilerin modasının geçmesine neden oluyor ve yüksek miktarlarda yeni ürünlerin satın alınmasını ve tüketimi garanti ediyor. Bu, karmaşık hale gelen basit şeylerden birine mükemmel bir örnek diyebiliriz.

Basit alışveriş yapma alışkanlığı

3. Sonradan karmaşıklaşan basit şeyler: eğlenmek

Eğlence seçeneklerinin, sonradan karmaşık hale gelen basit şeyler listesine de girmesi şaşırtıcı, ama maalesef durum böyle. İnsanlar eğlenmek için yüzlerce seçenek yaratmışlardı, ancak, günümüzde, bu seçenekler artık o kadar da eğlenceli değiller ne yazık ki. Bunun yerine, bu aktiviteler, zaman geçirmemize veya bir süre için kendimizi oyalamamıza izin veriyorlar.

Bugün, eğlence dünyasındaki figürleri de ortaya koyan devasa bir eğlence sektörü var. Açıkçası, tabii ki çok yetenekli insanlar var, ama aynı zamanda iyi şarkı söyleyemeyen şarkıcılar, doğru oyunculuk yapmayan oyuncular ve olması gerektiği gibi yazamayan yazarlar da var. Bu işin aslı şöyle ki, bazı ünlüler, temelde, günümüzde yaratılmış olan modelleme dünyasının bir devamı olarak ortaya çıkıyorlar.

Ünlüler genellikle zorlamayla yaratılıyor ve bu insanlar ve onlarla birlikte iş yapanlar, konserlerden ve şovlardan büyük miktarlarda para kazanıyorlar. Bugün pek çok insan, bu tür bir eğlence dünyasının izleyicileri, ancak gerçekten aktif katılımcıları değiller. Bununla birlikte, insanlar, tatlı bir sohbetin, basit bir oyunun, dansın veya güzel bir kitap okumanın aslında eğlenceli olduğunu unutmuş durumdalar.

Divertido” (İspanyolca’da eğlence) kelimesi Latince kök divertere’den geliyor. Bu kelime, aslında, “zıt yöne dönmek, yeniden yaratmak” demek. Ancak bugünün “eğlence dünyasında” olan şey bu değil. Bunun yerine, aynı eğilimlerin içsel bir tekrarına kapıldığımız için, buradaki durum olması gerekenin tam tersi.

Yemek, giyim ve eğlence, daha basit ve daha erişilebilir olabilir. Belki de işleri daha basit hale getirmek, zindeliği yeniden kazanmanın yolunda önemli bir parçadır. Ne dersiniz?

De Bono, E., & Millet, A. S. (2000). Simplicidad: técnicas de pensamiento para liberarse de la tiranía de la complejidad. Paidós.