Aile Olarak Okumak İle Çocukların Okuduğunu Anlaması Arasındaki İlişki

01 Eylül, 2020
Çocukların aileleri ile olan bağları okuduğunu anlama becerilerini geliştirmekte büyük bir rol oynar. Ebeveynlerin ve vasilerin çocuklara okumayı öğretmesi ve çocukların okuma deneyimlerini anlamlı hale getirmesi bu yüzden çok kritiktir.

Çocuklar yeni şeyler öğrenmek isterler. Tüm gerçeklikleri onlara yeni olan bir dünyada sürekli yapılan keşiflerle doludur. Kitaplar, harfler ve kelimeler bu süreçte gerekli bir rol oynar. Hatta, çocuklar okuduğunu anlama becerileri geliştirmeden önce bile bunlar tarafından büyülenirler.

Büyük ihtimalle küçük çocukları kitapları tutarken, bunu nasıl yapacaklarını henüz bilmeseler de hikayeler “okurken” görmüşsünüzdür. Okumayı bilmedikleri için gördükleri resimleri yorumlar ve sadece yaratıcı becerileri tarafından kısıtlanan fantastik dünyalar hayal ederler.

Bununla beraber, çocuklar okumayı gelişimlerinin erken aşamalarında öğrenirler. Harf adını verdiğimiz sembolleri yorumlamayı ve anlamlı sözcükler oluşturmak için onları yan yana koymayı öğrenirler.

Çocuklar okumayı bir kere öğrendiklerinde pek çok ebeveynin pek de dikkate almadığı yeni bir beceri üzerinde çalışmaya başlarlar: okuduğunu anlamak. Peki aile bu aşamada nasıl bir rol oynar? Aslında, bu çok önemli bir roldür.

Çocuklarının okuduğunu anlaması için onlarla kitap okuyan bir baba.

Çocukların Okuduğunu Anlaması ve Aile

Stevenson ve Rasinski gibi yazarların araştırmaları çocuklar okumayı öğrenirken okur yazarlıklarını geliştirmekte ebeveynlerin katılımının önemli olduğunu ve desteklenmesi gerektiğini göstermektedir.

Rasinski ve Stevenson okuma akıcılığını geliştirmek için yapılan bir projede ebeveynlerin katılımının etkilerini incelemiştir. Çalışma birinci sınıftaki öğrencilerin ailelerini içermektedir.

Çalışma sırasında araştırmacılar farklı okuma becerisi düzeylerine sahip olan çocukların ilerlemesini analiz etmiştir. Çocuklar deney ve kontrol gruplarına rastgele bir şekilde dağıtılmıştır.

Kontrol grubundaki çocukların ebeveynleri ödevleri çocukları ile birlikte yapmışlardır. Okuldan çocuklarına kitap okumak için, ancak bunu sistematik bir şekilde yapmamak için talimatlar almışlardır. Kendilerine verilen diğer görevlerin yanı sıra bunu da arada sırada yapmaları gerekmiştir.

Deney grubundaki ebeveynler ise çocuklarına okuma akıcılığını geliştirmek adına yardımcı olmak için eğitim almışlardır. Öğretmenler tarafından özellikle önerilen materyalleri kullanmış ve bu proje üzerinde günde 15 dakika harcamışlardır.

Ailenin Önemi

Bu çalışmaya göre deney sırasında ebeveynlerinin spesifik olarak yardım ettiği öğrenciler kontrol gruplarındaki çocuklardan daha fazla ilerleme kaydetmişlerdir.

Deney grubundaki çocuklar daha büyük bir kelime tanıma becerisi göstermişlerdir. Ayrıca kelime tanıma görevlerini kontrol gruplarında olan çocuklarda göre daha hızlı yapabilmişlerdir. Deneysel gruplarda ayrıca çocukların okuduğunu anlaması ve akıcılıkları da geliştirmiştir.

Buna ek olarak, araştırma çalışmasına katılan çocukların bu deneyim hakkında son derece hevesli olduklarını ve bu deneyimin onlar için çok keyifli olduğunu vurgulamak da önemlidir. Hatta, daha iyi okumayı öğrendiklerini düşündüler, artık zor kelimeleri anlamaları daha kolaydı ve her yeni okumada bir şeyler öğrendiler.

Kızına kitap okuyan bir anne.

Aile Nasıl Katılım Gösterebilir

Artık bir çocuğun okuduğunu anlaması için ebeveyn ve aile katılımının ne kadar yararlı olduğunu bildiğinize göre, bu fikirleri nasıl eyleme geçirebilirsiniz? İşte bir öneri:

  • Öğretmen aile ile iletişim kurma yolları bulmalıdır. Bunun için evde okuma etkinliklerini teşvik etmeye yardımcı olacak bilgilendirici raporlar, kişisel temas ve periyodik toplantıları kullanabilirler.
  • Ebeveynlerin genellikle çok fazla boş zamanı yoktur. Bundan dolayı bu okuryazarlık faaliyetleri günde sadece yaklaşık 10 ila 15 dakika almalıdır. Bununla birlikte, ebeveynler bunları sürekli bir şekilde, eğer mümkünse her gün yapmalıdır.
  • Ebeveynler profesyonel eğitimciler değildir, bundan dolayı eğitim almalı ve profesyonellerin bunları yapmalarını izlemelidirler. Bu şekilde bu okuduğunu anlama programlarını yapacak donanıma sahip olacaklardır.
  • Ebeveynler okuma akıcılığı etkinlikleri için spesifik materyaller almalıdır. Örneğin bunlar şiirler, şarkı ve bilmece kitapları gibi şeyler olabilir. Materyal çocuk için uygun olmalı ve giderek daha da zor hale gelmelidir.
  • En iyi ortak okuma aktivitesi türleri basit, hoş ve kısa olanlardır. Bu çocuğun ilgisini uyandırmaya yardımcı olacaktır.
  • Öğretmenler ebeveynlerin ve diğer eğitimcilerin de çocuğun ilerlemesini görebilmesi için değerlendirme formları oluşturmalıdır.

Artık ailenin çocuğun okuduğunu anlaması konusunda ne kadar önemli olduğunu biliyorsunuz. Bundan dolayı, çocuklar için en iyi öğrenme koşullarını sağlamak amacıyla ellerinden gelenin en iyisini yapmak ebeveynlerin ve velilerin sorumluluğudur.

Rasinski, T., Stevenson, B. (2005). The Effects of Fast Start Reading: A Fluency-BasedHome Involvement Reading Program, On the Reading Achievement of Beginning Readers. Kent State University.